Badania przesiewowe w profilaktyce raka piersi

Rak piersi jest najczęstszym nowotworem złośliwym u kobiet w krajach europejskich i w USA. W Polsce rocznie stwierdza się około 11 tys. nowych zachorowań na ten nowotwór.

Mammografia


Mammografia jest najważniejszym badaniem przesiewowym pozwalającym na wykrycie raka piersi w stadium bezobjawowym (subklinicznym). Jej wartość jest jednak ograniczona szczególnie u młodszych kobiet ze względu na aspekty kliniczne i biologiczne (większe zagęszczenie tkanki gruczołowej). Wprowadzenie mammografii przyczyniło się nie tylko do wykrywania znacznie większej liczby raków przedinwazyjnych (raki wewnątrzprzewodowe) oraz raków o niższym stopniu zaawansowania klinicznego, ale również do częstszego rozpoznawania lepiej rokujących typów histologicznych, np. rak cewkowy.

Badanie mammograficzne cechuje mniejsza swoistość w wykrywaniu nowotworów złośliwych, niż np. badanie cytologiczne w przypadku raka szyjki macicy. Zmiany wykryte badaniem mammograficznym należy poddać dalszej szczegółowej ocenie szczególnie histopatologicznej.

Polskie Towarzystwo Ginekologiczne (PTG) zaleca wykonywanie mammografii co 2 lata u kobiet w wieku 45-50 lat i co roku począwszy od 50. rż. (podobnie jak w większości krajów europejskich). U kobiet obciążonych zwiększonym ryzykiem wystąpienia raka piersi należy rozważyć wcześniejsze rozpoczęcie badań mammograficznych, zastosowanie dodatkowych badań obrazowych (np. USG i MR) oraz częstsze badania palpacyjne piersi. Wiek, w którym można zaprzestać badań przesiewowych, ocenia się indywidualnie, biorąc pod uwagę potencjalne korzyści i ryzyko oraz ogólny stan zdrowia i przewidywaną dalszą długość życia.

Badanie palpacyjne piersi


Jako badanie przesiewowe w kierunku raka piersi należy zalecać oprócz mammografii kliniczne badanie palpacyjne piersi wykonywane przez lekarza oraz samokontrolę piersi. PTG zaleca nauczenie kobiet w wieku powyżej 20 lat, samodzielnego badania palpacyjnego piersi co miesiąc i informowanie ich o konieczności zgłaszania wszystkich wykrytych zmian, oraz kliniczne badanie piersi przez lekarza w czasie każdego badania ginekologicznego.

Badania genetyczne i USG


Stwierdzenie rodzinnego występowania raka piersi pociągnęło za sobą wykonywanie badań genetycznych u kobiet z obciążonym wywiadem rodzinnym. W populacji polskiej jedynie około 3-5% przypadków raka piersi jest uwarunkowanych genetycznie. W związku z tym badania genetyczne nie mogą zastąpić przesiewowej mammografii, a tylko w wybranych grupach mogą stanowić jej uzupełnienie. Badanie USG nie powinno być stosowane jako przesiewowe.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby Wewnętrzne", Tom II.

Zobacz pytania do lekarza na Forum Nowotwory piersi | Dodaj swoje pytanie »
  • Nawracający wysięk npl w jamach opłucnej

    Małgorzata: Witam Moja mama ma 60l, w 2007 zdiagnozowano u niej nowotwór piersi. Zastosowano obustronną mastektomię, chemioterapię i radioterapię. Choroba powraca. Przechodzi już czwartą chemioterapię ( jest w trakcie). Podobno ma przerzut na wątrobie, który je...

    medicus: czy choroba jest mocno zaawansowana? - tak i to bardzo znacznie Czy są jeszcze szanse? - raczej trzeba być przygotowanym na najgorsze w tym stanie mamy, rozsiew nowotworu zajmuje cały organizm, w takim przypadku tylko leczenie paliatywne może uśm...

  • Atypia nowotworowa a nowotwór złośliwy

    monika: Czy wynik biopsji:komórki o charakterze atypii nowotworowej zawsze oznaczają nowotwór złośliwy?...

    medicus: Nie zawsze oznacza nowotwór złośliwy, ale z bardzo dużym prawdopodobieństwem tak jest....

  • Rokowania przy raku piersi carcinoma ductolobulare NG 1

    Canon: Witam, U mojej mamy wykryto raka piersi. Oto wyniki przeprowadzonych do tej pory badań: guzek okolicy ogona Spence*a prawej piersi - liczne atypowe komórki najprawdopodobniej układu chłonnego z wielopłatowymi jądrami, wyraźnymi jąderkami w gniazdac...

    dmteJFwBGqSrQn: Witajcie. Moim zdaniem (skromnym:)), jesli cehima w TABLETKACH nie ma znacznych skutkow ubocznych, czyli nie zaszkodzi, rowniez podalabym ja na Waszym miejscu. Lepiej dmuchac na zimne??? Jednak, jesli nie bedzie mozliwosci podawania TABLETEK (co dla ...